Friday, December 28, 2007

നിജഹൃദി വികസന്തഃ സന്തി സന്തഃ കിയന്തഃ

Repetition of an old post

നാം ഈ ലോകത്തില്‍ മനുഷ്യന്റെ ജന്മം എടുത്തു വന്നത്‌ നമ്മുടെ അറിവോടെയല്ല,

പക്ഷെ ആ ജന്മം ലഭിച്ചതില്‍ നമ്മുടെ മുന്‍ ജന്മത്തിന്‌ പങ്കുണ്ട്‌.

ഈ ജന്മം കഴിഞ്ഞാല്‍ എവിടെക്കാണ്‌ പോകുന്നത്‌ എന്നും നമുക്ക്‌ നിശ്ചയമില്ല

എന്നാല്‍ അതിനെ നിയന്ത്രിക്കുവാന്‍ ഈ ജന്മത്തിലെ നമ്മുടെ പ്രവൃത്തികള്‍ക്ക്‌ കഴിവുണ്ട്‌.

അപ്പോള്‍ എവിടെ നിന്നോ വന്ന്‌ എവിടേക്കോ പോകുവാന്‍ സമയം കാത്തു കഴിയുന്ന നമ്മള്‍ അല്‍പം മധുരവാക്കുകള്‍ അന്യോന്യം പറഞ്ഞു സന്തോഷമായി കഴിയരുതോ?

മറ്റുള്ളവരെ നിന്ദിക്കുന്നത്‌ എന്തു കൊണ്ടാണെന്ന്‌ ചാണക്യന്‍ പറഞ്ഞ ഒരു ശ്ലോകം കേള്‍ക്കാം-

"ദഹ്യമാനഃ സുതീവ്രേണ നീചാഃ പരയശോഗ്നിനാ
അശക്താസ്തല്‍ പദം ഗന്തും തതോ നിന്ദാം പ്രകുര്‍വതേ"

നീചാഃ = നീചന്മാര്‍
സുതീവ്രണ = വളരെ കഠിനമായ
പരയശോഗ്നിനാ= പരന്റെ (മറ്റുള്ളവരുടെ) കീര്‍ത്തിയാകുന്ന അഗ്നിയാല്‍)
ദഹ്യമാനഃ = ജ്വലിക്കുന്നവരായി - അസൂയാലുക്കളായി

തല്‍ പദം ഗന്തും അശക്താഃ = അവരുടെ അവസ്ഥയെ പ്രാപിക്കാന്‍ കഴിവില്ലാത്തവരായി
തതഃ = അനന്തരം
നിന്ദാം പ്രകുര്‍വതേ = നിന്ദയെ ചെയ്യുന്നു.

സത്തുക്കളുടെ ലക്ഷണം പറയുന്നിടത്ത്‌ ഭര്‍തൃഹരി ചോദിക്കുന്നുണ്ട്‌

" പരഗുണപരമാണൂന്‍ പര്‍വതീകൃത്യ നിത്യം
നിജഹൃദി വികസന്തഃ സന്തി സന്തഃ കിയന്തഃ"

പരഗുണപ്രമാണൂന്‍= പരന്റെ, ഒരു പരമാണുമത്രമെങ്കിലും അളവായ ഗുണത്തെ

പര്‍വതീകൃത്യ = പര്‍വതം പോലെ വലുതാക്കി മനസ്സിലാക്കി
നിത്യം നിജ ഹൃദി വികസന്തഃ സന്തി സന്തഃ കിയന്തഃ= സ്വ്‌അന്തം ഹൃദയത്തില്‍ സന്തോഷിക്കുന്നവര്‍ എത്രയുണ്ട്‌?

മറ്റുള്ളവരിലുള്ള എത്ര ചെറുതെങ്കിലുമായ നന്മയെ കാണുവാന്‍ ശ്രമിക്കുക.

"മുഹൂര്‍ത്തമപി ജീവേച്ച നരഃ ശുക്ലേന കര്‍മ്മണാ
ന കല്‍പമപി കഷ്ടേന ലോകദ്വയവിരോധിനാ"

രണ്ടു നാഴികയേ ജീവിച്ചുള്ളു എങ്കിലും അതു നല്ല കര്‍മ്മങ്ങള്‍ ചെയ്തു ജീവിക്കുക, അല്ലാതെ ഇഹലോകത്തിലും പരലോകത്തിലും ഗുണം ചെയ്യാത്ത ദുഷ്കര്‍മങ്ങള്‍ ചെയ്ത്‌ കല്‍പങ്ങളോളം ജീവിക്കാന്‍ ശ്രമിക്കാതിരിക്കുക.

Tuesday, December 11, 2007

THE BASIC PRINCIPLES OF AYURVEDA

ആയുര്‍വേദത്തിനെ കുറിച്ച്‌ ഇത്രയൊക്കെ എഴുതുന്നതും , പറയുന്നതും ഒക്കെ കേട്ടിട്ട്‌, ഞാന്‍ ആയുര്‍വേദം മുഴുവന്‍ അരച്ചു കലക്കി കുടിച്ചു എന്നു ഞാന്‍ ധരിച്ചിട്ടുണ്ട്‌ എന്ന്‌ ആരും ധരിക്കല്ലേ.

ആയുര്‍വേദത്തില്‍ എന്തൊക്കെയോ സാധ്യതകള്‍ ഉണ്ട്‌ എന്നു മനസ്സിലായി. ആ സാധ്യതകള്‍ തുടര്‍ന്ന്‌ പരീക്ഷിച്ചാല്‍ ഇതിലും വലിയ സാധ്യതകള്‍ ഇനിയും തെളിയുവാന്‍ സാധ്യതകള്‍ ഉണ്ട്‌ എന്നും തോന്നുന്നതു കൊണ്ട്‌ ഇതൊക്കെ പൊതുസമക്ഷം വയ്ക്കുന്നു എന്നേ ഉള്ളു.

താല്‍പര്യമുള്ളവര്‍ക്ക്‌ വായിക്കുവാന്‍ വേടി ഞാന്‍, 90കളില്‍ മംഗലാപുരത്തു നിന്നും പ്രസിദ്ധീകരിച്ച ഒരു മാസികയില്‍ പ്രസിദ്ധീകരിച്ച ഒരു ചെറിയ ലേഖനം ഇതോടൊപ്പം കൊടുക്കുന്നു. ഈ ബ്ലോഗില്‍ തന്നെ മുമ്പ്‌ രണ്ടു പ്രാവശ്യം ഇത്‌ പബ്ലിഷ്‌ ചെയ്തിട്ടുണ്ട്‌ എന്നു തോന്നുന്നു. അന്നൊന്നും പലരും വായിച്ചിരിക്കുവാന്‍ സാധ്യതയില്ലാത്തതുകൊണ്ട്‌ ഒന്നു കൂടി.


THE BASIC PRINCIPLES OF AYURVEDA
Ayurveda is the science of life. Lord Brahma is said to have remembered it which means that Ayurveda existed even before Him or in other words the principles governing this science are eternal. Ayurveda is founded on the Thridosha theory. This theory says that the existence of a body is dependent upon the balance between the three doshas - Vatha, Pittha & Kapha. When we examine the texts of Ayurveda we can see the commentators trying to compare these with Bile, serous exudates, mucous and what not? This is because of their ignorance.

To have a thorough knowledge of Thridoshas we have to go to the Panchabhootha theory. It says that anything and everything in this universe is made up of five Bhoothas, the Akasa, Vayu, Agni, Jala and Prithvi. Here we have to bear in mind that these five are not separate elements, but are only five so-called aspects of the single Absolute Truth. The Absolute truth has no aspects or attributes, but for the phenomenal world we have to assume certain aspects, without which science cannot exist. Hence the so-called aspects. This is what is known as Maya.

Names and Forms where given to the nameless and formless Absolute i.e. the Absolute is not confined to names or forms, when you are limiting anything based on some criteria, there arise names, forms and thus Plurality. This is the Phenomenal world. There science exists which assumes the plurality to be true for the time being and through these assumptions helps the individuals to experience the Absolute World, where even these assumptions and science are false.

In this Phenomenal world we assume that matter exists. A matter is formed from its raw materials. This formed matter is called as KAARYAM and the raw materials are called as KAARANAM. In the absolute world both Kaaryam and Kaaranam are identified to be one and the same without any difference as is the case of waves, surf etc. in water. But in the phenomenal world we assume that there is difference between these two, otherwise the same name must be given to both - where the expression of science becomes impossible.

The findings of modern science have made my job very simple. They say that the particles electrons, protons etc. are not actually particles but only condensed or whirlpool form of energy. Thus in our science the universal energy in its Maya form exhibits the panchabhoothas. Akaasa is the space which gives room for the others to exist. Vayu is the driving force. Agni is the energy utilized or given out when one form of matter changes to another. Jalam is the Kaaranam from which matter is made. Prithvi is the foundation, i.e. the unit matter which possesses characteristics and properties. Asamavaayi Kaaranam also is an attribute of Prithvi. E.g. Knitting of thread gives rise to cloth. A specific arrangement of the threads gives a specific quality to the cloth. Here the mode of arrangement is the asamavayi kaaranam.

Now let us try to put all these into an e.g.: of a hydrogen atom. It has a proton nucleus and an electron revolving around it. Two such atoms fuse to give a Helium atom. In this hydrogen atom the potential energy constituting the whirlpools of proton and electron is the Upaadaana kaaranam and hence is the Jalabhootham. The whirlpool like activity which makes the proton and electron, the revolution of electron etc. is the Vayubhootham. When two hydrogen atoms fuse an amount of energy is liberated. Thus the energy used up or liberated during a change of matter is the Agnibhootham. Akasa is the empty space where this exists. Prithvi is the structure of the particles and the atom as such which gives it the characteristics and properties.

The same holds true for any unit of matter, whether it be atoms or sub-atomic particles or even mountains. Thus we see that there are three principles important in the formation and existence of matter.


1. The Upaadaana Kaaranam.
2. The Driving Force.
3. The Agni which effected the change.

These three are the Jalam, Vayu and the Agni respectively. In the Thridosha Theory, Akasa and Vayu are together called as Vatha Dosham, Agni is called Pittha Dosham and Jalam and Prithvi are together called Kapha Dosham.

In the body also this is the rule. If these three principles are working harmoniously the body will be healthy.

Now let us consider the inter-action between the environment and the body. The whole universe is made of panchabhoothas and hence whatever material we consume will increase the corresponding bhoothas in the body. How to know the general bhootha composition of a material is to study its properties. The first to be tested is the Taste. We accept six tastes.


1. Swadu (sweet - composed of Prithvi + Jalam)
2. Amla (sour - composed of Prithvi + Agni)
3. Lavana (salt - composed of Jala + Agni)
4. Thiktha (bitter - composed of Akasa + Vayu)
5. Ooshana (chilly - composed of Agni + Vayu)
6. Kashaya (?metallic composed of Prithvi + Vayu)

The tastes are produced when the material contains the said bhoothas predominantly. Of course there are certain exceptions also for this rule but these are beyond the scope of this work. Now if we consume more of pepper containing curries which are hot we experience Hiccup. This is because pepper has oosahana taste which increases the Agni and Vayu in the body abruptly. Vayu is the driving force and has initiative and hence muscle contractions start. The direction of movement is decided by the associate bhootha which in this case is Agni. Hence here it is directed upwards. This is the Hiccup.

Now what we can do to control this is also easily understood.
1. Either normalize the proportion of panchabhoothas in the body by giving more of akasa, prithvi and jalam or,
2. Direct the movement of vayu downwards which is normal for the intestinal tract (Anuloma)

Normalizing the proportion of panchabhoothas in the body can be achieved by giving materials which are rich in prithvi and jalam. As we have seen earlier such materials will be sweet in taste. This is why this type of hiccup subsides if we put some sugar into the mouth and keep it there for some time.

Anulomana of vayu is achieved by giving cold water. It antagonizes the agni and forces the vayu downwards. Hot water will only aggravate this hiccup.

Here I have shown an example which picturises the essence of the Thridosha theory.

Now coming to the body and health we know that positive health is the result of the harmonious functioning of these three.

Factors which can affect the harmony of them are many.


1. We have got this life to enjoy or suffer the outcomes of what we have done in the previous lives. So the genetic make up, family background, social background etc. will be in accordance to this "Daivam" (poorvajanma karma phalam). Purushakaaram (what we do in this lifetime) has got a nullifying or boosting effect on Daivam as the case may be. Hence Think, Tell out and Do only Dharma.
2. Food Habits. Eat only as much as is needed for the body. Don't go behind taste. Fill the stomach only half with food. Eat raw vegetables, fruits, nuts, leaves, sprouted grains, tubers. Nature gives the right crop at the right time e.g. Mangoes and Watermelon in Summer. Don't believe in people who advise in T.V. to throw away oranges and drink only their products. Believe in Mother nature. Cutting, washing, cooking etc. destroys the nutrients as in the e.g. of Vit. C, B complex etc.. Unscientific mixture of various food materials may prove harmful e.g. milk + fruit which Ayurveda calls "Viruddham". Don't take non-vegetarian diet if possible. It will spoil your mind also. Your thinking will become carnivorous and you will not have mental peace.
3. Working of the eleven Indriyas should be regulated. Athiyoga, Heenayoga and Midhya yoga are the three abnormal ways, to be avoided. E.g. for the eyes Athiyoga - Looking constantly at minute objects. Heenayoga - Not using the eye at all. Midhya yoga - Looking at the Sun, Welding flam etc. Similarly for the other organs also.
4. Our body knows what to do and when. There are fourteen 'Vegas' which are physical like sleep, urge to urine, stools etc. We have to be watchful about these. Obey them. Mental 'vegas' viz., jealousy etc. are harmful commands of the mind which are to be neglected and kept under control.
5. Do moderate exercise regularly.
6. Keep the company of old and knowledgeable people.

In a nutshell if we can follow these rules, positive health is within our reach.

Monday, December 10, 2007

തവള പറന്നു കഴിഞ്ഞാല്‍ പറയണേ

സ്രോതസ്സിനെ കുറിച്ച്‌ എഴുതിയത്‌ എന്നിട്ടും സൂരജിന്‌ അങ്ങോട്ടു മനസ്സിലായില്ല എന്നു തോന്നുന്നു.

പ്രിയ സൂരജ്‌ we have to learn to unlearn to learn മുമ്പ്‌ മനസ്സിലാക്കിയിരിക്കുന്ന ചിലതൊക്കെ തല്‍ക്കാലത്തേക്‌ ഒന്നങ്ങു മാറ്റി വയ്ക്കുക.

സ്രോതസ്സിനെ കുറിച്ചു പറഞ്ഞതില്‍ ആ ഒഴുക്ക്‌ അണുക്കളില്‍ വച്ച്‌ അണുവായതിനെ നോക്കിയാല്‍ അതിനും, മഹത്തുക്കളില്‍ വച്ച്‌ മഹത്തായതിനെ നോക്കിയാല്‍ അതിനും എല്ലാം ഒരേ പോലെ.

അതായത്‌ ആധുനികര്‍ പറയുന്ന sub-atomic particle എടുത്തുകൊള്ളൂ- അതിനും നിമിഷം പ്രതി പരിണാമം സംഭവിച്ചുകൊണ്ടിരിക്കുന്നു. അത്‌ അതിന്റെ ഒറ്റയ്ക്കുള്ള കാര്യം, അതുകൂടി ഉള്‍പ്പെട്ട അതിലും സ്വല്‍പം വലിയ ഒരു വസ്തു ആണെങ്കില്‍ അതിലെ ഘടകങ്ങളുടെ collective ആയ പരിണാമം മൂലം ആ വലിയ വസ്തുവിന്‌ അതിന്റെ പരിണാമം -- എന്നിങ്ങനെ ഏറ്റവും വലുതായ വസ്തുവിന്‌ വരെ ഇതേപോലെ അനുനിമിഷം പരിണാമം ഉണ്ടാകുന്നു .

(ഇങ്ങനെ ഒരു പരിണാമം ഇല്ലാത്ത ഒരേ ഒരു വസ്തു 'പരബ്രഹ്മം' മാത്രം എന്നു കൂടി പറയുന്നുണ്ട്‌ കേട്ടോ.)

ആഹാരരസത്തില്‍ നിന്നും ആണ്‌ രക്തം ഉണ്ടാകുന്നത്‌ എന്നു താങ്കള്‍ മുമ്പു തന്നെ ഒരു ആക്ഷേപം പോലെ ഉദ്ധരിച്ച ഭാഗം ഓര്‍ക്കുക.രക്തവും ഇതുപോലെ അനു നിമിഷം ഉണ്ടാകുകയും, നിലനില്‍ക്കുകയും, നശിക്കുകയും ചെയ്യുന്നുണ്ട്‌- അല്ലാതെ ഒരു തവണ ഉണ്ടായത്‌ അതേ പോലെ നിലനില്‍ക്കുകയല്ല.

( ഇവിടെ ഒന്നു കൂടി പറഞ്ഞു കൊള്ളട്ടെ ബ്രഹ്മാവ്‌ വിഷ്ണൂ ശിവന്‍ എന്ന ത്രിമൂര്‍ത്തി സങ്കല്‍പവും ഇതു തന്നെ ആണ്‌ വിഷ്ണു എന്ന സ്ഥിതികാരകന്‌ കൂടുതല്‍ പ്രാമുഖ്യം കൊടുക്കുവാനും കാര്‍നം ഇതു തന്നെ)

ആഹാരരസത്തില്‍നിന്നും വേണ്ട ഭാവങ്ങള്‍ എടുത്ത്‌ അതിനെ രക്തമാക്കുന്നു, നിശ്ചിതകാലാവധി കഴിഞ്ഞാല്‍ അവയെ പുറംതള്ളുന്നു. ഉദാഹരണത്തിന്‌ രക്തത്തിലെ ചുവന്ന കോശങ്ങള്‍ 120 ദിവസം ജീവിക്കും എന്നും അതിനു ശേഷം അവ നശിപ്പിക്കപ്പെടുന്നു എന്നും ആധുനിക ശാസ്ത്രം- അതിലുള്ള haem moiety വിഘടിപ്പിച്ച്‌ അതിലുള്ള ഇരുമ്പിന്റെ അംശം സൂക്ഷിച്ചു വയ്ക്കുകയും ബാക്കിയുള്ളത്‌ bilirubin ആയി മാറ്റുന്നതും എല്ലാം bio-chemistry യില്‍ വിശദമായി പഠിച്ചില്ലെ? ഞങ്ങള്‍ പഠിച്ച കാലത്ത്‌ ഇതൊക്കെ നടത്തിയിരുന്നത്‌ കരള്‍ ആയിരുന്നു. ഇവയിലെ രക്താണുക്കളെ നശിപ്പിക്കുന്നത്‌ പ്ലീഹയിലാണ്‌ എന്നാണ്‌ പഠിച്ചത്‌ എന്നാണ്‌ എന്റെ ഓര്‍മ്മ പത്തുമുപ്പതുകൊല്ലം മുമ്പു പഠിച്ചതാണേ, ഇനി വേറെ വല്ലയിടത്തും നിങ്ങള്‍ ആക്കിയോ എന്നറിയില്ല)

രക്തത്തിനെ സംബന്ധിച്ചിടത്തോളം അതിന്റെ ഉല്‍പാദനം, നിലനില്‍പ്‌ , നാശം എന്ന ഈ മൂന്നവസ്ഥകളും ചേര്‍ന്നതാണ്‌ അതിന്റെ സ്രോതസ്സ്‌. ഇതിന്റെ മൂലം കരളും പ്ലീഹയും ആണെന്നു പറഞ്ഞത്‌ വലിയ അസംബന്ധങ്ങളൂടെ ഘോഷയാത്ര അല്ലേ.

തവള പറന്നു കഴിഞ്ഞാല്‍ പറയണേ

Saturday, December 08, 2007

അബദ്ധങ്ങളുടെ ഘോഷയാത്ര 1

ഡോ സൂരജ്‌ കുറേയേറെ ചോദ്യങ്ങള്‍ വാരിയെറിഞ്ഞു തന്നു, ഇനിയും ചോദിച്ചു കൊണ്ടിരിക്കാം എന്നൊരു സൗജന്യവും തന്നു,. സൂരജോ, അതിനു സപ്പോര്‍ട്ടായി വന്ന KPS ഓ ഒന്നും ഇതു പഠിക്കുവാനുള്ള താല്‍പര്യം കൊണ്ടല്ല ചോദിക്കുന്നത്‌ എന്നറിയം. പക്ഷെ വക്കാരി, ദേവന്‍, സഹ തുടങ്ങി സത്യാന്വേഷികളായ പലരും രംഗത്തുള്ളതിനാല്‍ അവര്‍ക്കു വേണ്ടി അല്‍പം.

സൂരജിന്റെ ചോദ്യത്തില്‍ സ്രോതസ്സ്‌ എന്ന ഒരു വാക്ക്‌ ശ്രദ്ധിച്ചു കാണുമല്ലൊ. രക്തവഹസ്രോതസ്സിന്റെ മൂലം -ഇന്നിന്നതാണെന്നു പറഞ്ഞതിന്റെ യുക്തിയോ മറ്റോ ആണ്‌ ചോദ്യം. രക്തം എന്താണെന്നോ രക്തവഹ സ്രോതസ്സ്‌ എന്താണെന്നോ, വേണ്ട സ്രോതസ്സ്‌ എന്നു പറഞ്ഞാല്‍ എന്താണെന്നോ അറിയാത്ത ഒരാളോട്‌ അതെങ്ങനെ പറഞ്ഞു മനസ്സിലാക്കും?

അദ്ദേഹം വിചാരിച്ചത്‌ സ്രോതസ്സ്‌ എന്നു പറഞ്ഞാല്‍ 'തോട്‌' പോലെ ഒഴുകുന്ന വഴി ആയിരിക്കും. ആധുനികര്‍ പറയുന്ന artery, vein തുടങ്ങിയവ. ( അങ്ങനെ വിചാരിച്ചു എങ്കില്‍ അദ്ദേഹം എന്തു കൊണ്ട്‌ അസ്ഥിവഹസ്രോതസ്സിനെ കുറിച്ചു ചോദിച്ചില്ല? എന്തേ അസ്ഥി ഒഴുകിക്കൊണ്ടിരിക്കുകയാണോ എന്ന്‌. ഇതെന്റെ സംശയമാണേ- കുറച്ചു കൂടി കേള്‍ക്കുന്നവര്‍ക്ക്‌ രോമാഞ്ചമുണ്ടാക്കാമായിരുന്നു.)

ഞാന്‍ മുമ്പ്‌ മരണശേഷം എന്ന സീരീസില്‍ എവിടെയോ ഒരിടത്ത്‌ ഒരു മാങ്ങ പഴുക്കുന്ന സന്ദര്‍ഭം വിവരിച്ചിട്ടുണ്ട്‌. അതൊരുദാഹരണമായി എടുത്താല്‍ ഏതു വസ്തുവും എല്ലായ്പ്പോഴും പരിണമിച്ചുകൊണ്ടിരിക്കുകയാണെന്നും, ഒരു നിമിഷത്തില്‍ കാണുന്ന വസ്തുവും അടുത്ത നിമിഷത്തില്‍ തന്നെ ആവസ്തുവിന്റെ ഘടനയും തമ്മില്‍ വ്യത്യാസമുണ്ടായേ പറ്റൂ. അങ്ങനെയാണ്‌ ക്രമേണ ആ വസ്തുവിന്‌ visible ആയ വ്യത്യാസം പലനിമിഷങ്ങള്‍ കഴിയുമ്പോള്‍ ഉണ്ടാകുന്നത്‌, ആദ്യമായുണ്ടാകുന്ന ചെറിയ ചെറിയ വ്യത്യാസങ്ങള്‍ വെളിപ്പെടുന്നില്ല എന്നേ ഉള്ളൂ.

ഈ ചെറിയ ചെറിയ വ്യത്യാസങ്ങള്‍ രാസപരിണാമങ്ങളാണ്‌ എന്ന്‌ ആധുനികര്‍ പറഞ്ഞതില്‍ നിന്നും ആ രീതിയില്‍ മനസ്സിലാക്കാം. അതെന്തോ ആകട്ടെ- ആ വ്യത്യാസങ്ങള്‍ ഉണ്ടാക്കുന്നത്‌ അഗ്നി അണ്‌ എന്നും അവിടെ ഞാന്‍ പറഞ്ഞിരുന്നു.
ഇതു പ്രപഞ്ചത്തിലുള്ള സകല വസ്തുക്കള്‍ക്കും ബാധകമാണ്‌. ചിലവയില്‍ വ്യത്യാസം പെട്ടെന്നുണ്ടാകുന്നു, ചിലവയില്‍ പതുക്കെ ഉണ്ടാകുന്നു എന്നു മാത്രം.
അപ്പോള്‍ ഇതിനെ വേറൊരു രീതിയില്‍ നോക്കിയാല്‍ raw material - product എന്ന ഒരു chain ആലോചിക്കുക ഓരോ നിമിഷവും ഏതു വസ്തുവും മറ്റൊന്നിന്റെ raw material ആണ്‌. അനുസ്യൂതമായ ആ ഒഴുക്കാണ്‌ സ്രോതസ്സ്‌.

ആ ഒഴുക്കിനെ ഉണ്ടാക്കുന്നത്‌ അഗ്നി (പഞ്ചഭൂതങ്ങളിലെ അഗ്നിഭൂതം) ആണ്‌; അതാണ്‌ ത്രിദോഷങ്ങളില്‍ പിത്തം എന്നു വ്യവഹരിക്കപ്പെടുന്നത്‌.അല്ലാതെ നിങ്ങള്‍ വിചാരിച്ചിരിക്കുന്നതു പോലെ കരളില്‍ നിന്നൊഴുകി വരുന്ന വെള്ളം(bile) ഒന്നും അല്ല.

ഇതിനെ തന്നെ യാണ്‌ പാകം എന്നു പറയുന്നത്‌. ഒരു വസ്തു പാകം വന്ന്‌ മറ്റൊന്നാകുന്നു
(ആംഗലേയത്തില്‍ പറയുന്ന - metabolism ഇതു തന്നെ യാണ്‌ ഒരു വസ്തു മറ്റൊന്നാകുന്നു, അതില്‍ നിന്നും വേറൊന്നുണ്ടാകുന്നു ആ ശൃംഖല)

സ്രോതോരോധമാണ്‌ സര്‍വരോഗങ്ങളുടെയും കാരണം എന്നൊരിടത്തു പറയും - അതിന്റെയും അര്‍ത്ഥം ഇപ്രകാരമാണ്‌ ഈ ഒഴുക്കിനുണ്ടാകുന്ന തടസ്സം.
ഇത്‌ ഏറ്റവും അടിസ്ഥാനം മാത്രം. ഇനി ഇത്‌ ഓരോറോ ശരീരികാവസ്ഥയിലും എങ്ങനെ ഒക്കെ ആണ്‌ എന്നത്‌ ഇവിടെ എഴുതുവാനും മാത്രം അല്ലാത്തതു കൊണ്ട്‌ തല്‍ക്കാലം ഇത്രയും

എന്തേ ശരിയല്ലേ -

അബദ്ധങ്ങളുടെ ഘോഷയാത്ര അല്ലെ

ഇത്രമാത്രമല്ല കേട്ടോ എഴുതിയാല്‍ ഒരു പുസ്തകം എഴുതാന്‍ മാത്രം ഉണ്ട്‌ സ്രോതസ്സുകളെ കുറിച്ച്‌!. പൊട്ടക്കിണറ്റിലെ തവളകളോട്‌ പറഞ്ഞിട്ടെന്തു കാര്യം

Wednesday, December 05, 2007

ആയുര്‍വേദത്തിലെ ചികില്‍സയില്‍

ആയുര്‍വേദത്തിലെ ചികില്‍സയില്‍ മരുന്നുകളുടെ ഉപയോഗം എങ്ങനെ ഒക്കെ വേണം എന്നു പറഞ്ഞിരിക്കുന്നത്‌ സ്വല്‍പം നോക്കാം.

രോഗിയെ പരിശോധിച്ചശേഷം രോഗിയുടെ അവസ്ഥയെ സാധാരണയില്‍ കൊണ്ടു വരുവാന്‍ കഴിവുള്ള ആഹാരം, ഔഷധം, വിഹാരം ഇവ മൂന്നും തീരുമാനിക്കുക. ആഹാരവും , വിഹാരവും ഉപദേശിക്കുക, ഔഷധം തയ്യാറാക്കുന്നവിധം നിര്‍ദ്ദേശിക്കുക, അഥവാ സ്വയം തയ്യാറാക്കി കൊടുക്കുക.

ഇതിനു 'ഫീസ്‌' ആയി എന്തെങ്കിലും വാങ്ങിക്കുന്നതിനെ കുറിച്ചു പറയുന്നത്‌-
'രോഗി രോഗം കൊണ്ടു തന്നെ ആതുരനാണ്‌. അവനോട്‌ പ്രതിഫലമായി എന്തെങ്കിലും വാങ്ങിക്കുന്നതിനെക്കാള്‍ മോക്ഷം ലഭിക്കുവാന്‍ നല്ലത്‌ തീയില്‍ പഴുപ്പിച്ച , ഇരിമ്പിന്റെയോ, ചെമ്പിന്റെയൊ ഉണ്ടകള്‍ വിഴുങ്ങുന്നതാണ്‌'

(തീര്‍ച്ചയായും ആധുനികര്‍ക്ക്‌ കല്ലുകടിയുണ്ടാക്കാവുന്ന പ്രസ്താവനയാണ്‌ ഇത്‌. 'അബദ്ധങ്ങളുടെ ഘോഷയാത്ര' - ഞങ്ങള്‍ കോടികള്‍ മുടക്കി പഠിച്ചിറങ്ങുന്നത്‌ മോക്ഷത്തിനാണോ? അല്ല ഒരിക്കലുമല്ല )

ഇനി വൈദ്യന്‌, രോഗിയ്ക്കു വേണ്ടി ഉണ്ടാക്കുന്ന മരുന്നിന്റെ 1/16 ഭാഗം സ്വയം എടുക്കാം. അത്‌ പിന്നീട്‌ വരുന്ന രോഗിയ്ക്കു കോടുക്കാന്‍ ഉപയോഗിക്കാം. ഈ ഒരു സ്വാതന്ത്ര്യം 'ധന്വന്തരിഭാഗം' എന്ന പേരില്‍ ഉപയോഗിക്കുന്നു.

ഇനി മരുന്നുകള്‍ എങ്ങനെ ഒക്കെ തയ്യാറാക്കുന്നു.

ഔഷധങ്ങള്‍ കഷായം, ചൂര്‍ണ്ണം, ലേഹം, ആസവം തുടങ്ങി പലതരത്തിലുണ്ട്‌. ഒരേ ചെടി തന്നെ പല രീതിയിലുപയോഗിച്ചാല്‍ പലതാണ്‌ ഫലം. അത്‌ വിശദീകരിക്കുന്നത്‌ ഈ ലേഖനത്തിനു തന്നെയല്ല ഒരു മുഴിവന്‍ പുസ്തകത്തിന്റെയും scope നപ്പുറമാണ്‌. തല്‍ക്കാലം ഇത്രയും മനസ്സിലാക്കുക ആയുര്‍വേദത്തിന്റെ സിദ്ധാന്തപ്രകാരം ഇതെല്ലാം വിശദമായി പറഞ്ഞിട്ടുണ്ട്‌.

അതുകൊണ്ടാണ്‌ മധുരമുള്ള മുന്തിരിങ്ങ ചിലപ്പോള്‍ ചവര്‍പ്പുരസപ്രധാനമുള്ള മരുന്നാക്കി ഉപയോഗിക്കുന്നത്‌.

എന്നാല്‍ ഇന്നു കാണുന്ന ആയുര്‍വേദത്തില്‍ നടക്കുന്നതോ?

കഷായങ്ങള്‍ വീട്ടിലുണ്ടാക്കി കുടിക്കുവാന്‍ പറഞ്ഞാല്‍ ആര്‍ക്കും അതിനു സമയവും ഇല്ല സൗകര്യവുമില്ല.. അപ്പോള്‍ എന്തു ചെയ്തു- കഷായം readymade

പക്ഷെ ഉണ്ടാക്കി വച്ചിരുന്നാല്‍ കഷായം ചീത്തയായി പോകും.

(ഓരോ തരത്തിലുള്ള മരുന്നുകളും ഇത്ര ഇത്ര കാലം ഉപയോഗയോഗ്യമായിരിക്കും എന്നും ഇത്രയിത്ര കാലത്തിനു ശേഷം ഉപയോഗശൂന്യമാകുമെന്നും വിശദമാക്കിയിട്ടുണ്ട്‌.)

ഈ ഉണ്ടാക്കി വച്ചിരിക്കുന്ന കഷായം ചീത്തയാകാതിരിക്കുവാന്‍ തില്‍ benzoic acip IP പോലെ ഉള്ള preservatives ചേര്‍ക്കുന്നു. ഇതിന്റെ ഫലം , അതു ചേര്‍ക്കാത്ത കസായത്തിനു തുല്ല്യമായിരിക്കും എന്ന്‌ വിഡ്ഢികള്‍ വിശ്വസിച്ചേക്കാം , പക്ഷെ എനിക്കതിനാവില്ല- കാരണം ചവര്‍പ്പു രസപ്രധാനമായി ഉപയോഗിക്കണം എന്നു പറഞ്ഞ്‌ തയ്യാര്‍ ചെയ്ത വസ്തുവില്‍ അമ്ലം കൂട്ടി ച്ചെര്‍ത്ത്‌ അതു ചീത്തയാകില്ല എന്നു പറഞ്ഞപ്പോള്‍ തന്നെ അതു മറ്റൊരു വസ്തു ആയിക്കഴിഞ്ഞു- ആ ഔഷധം ഫലം ചെയ്യാത്തതില്‍ അത്ഭുതമൊന്നുമില്ല.

മറ്റൊരു കാര്യം ആയുര്‍വേദഗ്രന്ഥങ്ങളില്‍ പറയുന്നതില്‍ ചില മരുന്നുകളുടെ യോഗം പറഞ്ഞിട്ട്‌ അതുകൊണ്ട്‌ കഷായം ഉണ്ടാക്കി കഴിക്കുക, ചില മരുന്നുകളുടെ അളവു പറഞ്ഞിട്ട്‌ ഇത്രയിത്ര മരുന്നും ഇത്രയിത്ര മറ്റുള്ളവയും ചേര്‍ത്ത്‌ -- എന്നു പ്രത്യേകം പറയും.
ഇതിനു പറയുന്ന യുക്തിയുണ്ട്‌.

ഒരു ഗ്ലാസ്സ്‌ ചായ ഉണ്ടാക്കുവാന്‍ വേണ്ട പാലും , തെയിലയും, പഞ്ചസാരയും , വെള്ളവും എല്ലാം കൊണ്ട്‌ ഒരു ഗ്ലാസ്സ്‌ ചായ ഉണ്ടാക്കുക, അതിന്റെ തന്നെ നൂറിരട്ടി ഓരോന്നും ചേര്‍ത്ത്‌ നൂറ്‌ ഗ്ലാസ്സ്‌ ചായ വേറെയും ഉണ്ടാക്കുക. കുടിച്ചു നോക്കുമ്പോല്‍ ഒരു ഗ്ലാസായി ഉണ്ടാക്കിയതിന്‌ മറ്റതിനെക്കാള്‍ 'ചായത്വം' ഉള്ളതായി കാണാം. അതു പോലെ മരുന്നിനും ചേരുവയിലുള്ള അളവിന്‌ പ്രാധാന്യം ഉണ്ട്‌ ചിലയിടങ്ങളില്‍.

എന്നാല്‍ ഇതൊന്നും ഇന്നു നോക്കാറില്ല proportion മാത്രം.
ഇതേപോലെ മറ്റു ധാരാളം കാര്യങ്ങളും പറയുവാനുണ്ട്‌.

അടുത്തത്‌ ആഹാരം-

ഞങ്ങളുടെ അടുത്ത്‌ സാധാരണ വരാറുള്ള ഒരു condition ആണ്‌ Tonsillitis കുട്ടികള്‍ പോയി ice cream കഴിക്കും, അടുത്ത ദിവസം രാവിലെ തൊണ്ടവേദനയും പനിയുമായി ഞങ്ങളുടെ അടുത്തെത്തും -

Tonsillitis എന്തുകൊണ്ടുണ്ടാകുന്നു?
ഹെയ്‌ അത്‌ bacterial Infection ആണ്‌
അപ്പോള്‍ കുട്ടികള്‍ എന്താ ബാക്റ്റീരിയ യെ ആണോ കഴിച്ചത്‌? എന്നു ചോദിക്കരുത്‌, അഥവാ ആകെ ഇത്രയും ബാക്റ്റീരിയയേ ഉള്ളോ? അവരുടെ വീട്ടിലുള്ള ബാക്കിയുള്ളവര്‍ക്ക്‌ വരാനും മാത്രം തികയില്ലായിരുന്നൊ? അതും ചോദിക്കരുത്‌

(ഹേയ്‌ പണിക്കരേ - താന്‍ ഇങ്ങനെ ഒന്നും പറയരുത്‌, പിന്തിരിപ്പന്‍, പ്രതിലോമവാദി, അല്ലേ , ഇല്ല പറയുന്നില്ല)

അപ്പോള്‍ ആയുര്‍വേദം പറയും താന്‍ താന്‍ ചെയ്യുന്ന ആഹാരവിഹാരങ്ങള്‍ക്ക്‌ നല്ല പങ്കുണ്ട്‌ രോഗമുണ്ടാക്കുന്നതിലും, രോഗശമനത്തിലും. അതുകൊണ്ട്‌ അതിനനുസരിച്ച ജീവിതചര്യ കൂടി ശീലിച്ചാല്‍ രോഗങ്ങള്‍ വരാതിരിക്കും , വന്നവ ശമിക്കുകയും ചെയ്യും എന്ന്‌.

'സ്വസ്ഥവൃത്തം' എന്ന ഒരു പ്രത്യേക ഭാഗം തന്നെ എങ്ങനെ ആരോഗ്യവാനായി ജീവിതം നിലനിര്‍ത്താം എന്നു വിശദീകരിക്കുവാന്‍ വേണ്ടി പറയുന്നു.

സമയം കിട്ടുമ്പോള്‍ തുടരാം

ആയുര്‍വേദത്തിന്റെ ഭാഷ

പണ്ടു കാലത്ത്‌ എഴുതിസൂക്ഷിക്കുവാനുള്ള സംവിധാനം വളരെ ദുര്‍ല്ലഭവും ശ്രമകരവുമായിരുന്നു. ആയതിനാല്‍, അന്നത്തെ ആളുകള്‍ ഉപയോഗിച്ചിരുന്ന ഒരു സങ്കേതം എഴുതുന്ന രീതി പരിഷ്കരിക്കുക അതായത്‌ ഏറ്റവും ചുരുങ്ങിയ രീതിയില്‍ എഴുതുക , അതില്‍ തന്നെ വളരെ വളരെ അര്‍ത്ഥങ്ങള്‍ ഉള്‍ക്കൊള്ളിക്കുക, അതു മനഃപാഠമാക്കി വയ്ക്കുക. തിരികെ അതിന്റെ വിശദാംശങ്ങള്‍ ശിഷ്യന്മാരെ പഠിപ്പിക്കുക. ശിഷ്യന്മാരില്‍ പലരും അതിന്റെ ഓരോരോ ഭാഗങ്ങള്‍ക്കോ മുഴുവനുമോ ഭാഷ്യങ്ങള്‍ എഴുതുക, പിന്നീടു വരുന്ന പണ്ഡിതന്മാര്‍ ആ ഭാഷ്യങ്ങള്‍ പഠിച്ച്‌ അതിനെ വ്യാഖ്യാനിക്കുക എന്നിങ്ങനെ.

ആദ്യം എഴുതുന്ന വാക്യത്തിനെ 'സൂത്രം' എന്ന പേരില്‍ വ്യവഹരിക്കുന്നു.
"അല്‍പാക്ഷരമസന്ദിഗ്ദ്ധം
ബഹ്വര്‍ത്ഥം വിശ്വതോമുഖം
അസ്തോഭമനവദ്യം ച
സൂത്രം സൂത്രവിദോ വിദുഃ"

പാണിനി എഴുതിയ 8 സൂത്രങ്ങളില്‍(അഷ്ടസൂത്രി) നിന്നാണ്‌ സംസ്കൃതവ്യാകരണം ഉരുത്തിരിഞ്ഞിരിക്കുന്നത്‌. അതിന്റെ ഭാഷ്യമാണ്‌ ലഘുസിദ്ധാന്തകൗമുദി, ബൃഹല്‍സിദ്ധാന്തകൗമുദി. തുടങ്ങിയവ.

( ഇവയില്‍ ലഘുസിദ്ധാന്തകൗമുദിയുടെ എങ്കിലും ആദ്യത്തെ രണ്ടു വരികള്‍ പഠിച്ചിട്ട്‌ -അഥവാ പഠിക്കുവാന്‍ ശ്രമിച്ചിട്ട്‌ വേണം Dr.സൂരജ്‌ പറഞ്ഞതു പോലെ ചരകവും മറ്റും വിമര്‍ശിക്കുവാന്‍ തുടങ്ങുവാന്‍.)

അതവിടെ ഇരിക്കട്ടെ.
ആയുര്‍വേദഗ്രന്ഥങ്ങളിലും ഇതേ ക്രമം തന്നെ ആണ്‌ സ്വീകരിച്ചിരിക്കുന്നത്‌. എഴുതുന്ന ശ്ലോകങ്ങള്‍ ധാരാളം അര്‍ത്ഥവ്യാപ്തി ഉള്ളവയാണ്‌ അതിന്‌ ഭാഷ്യം പറയുന്നത്‌ ഗോവിന്ദന്‍ വൈദ്യനും, നാരായണന്‍ വൈദ്യനും ഒക്കെ ആകുമ്പോള്‍ വരുന്ന കുഴപ്പങ്ങള്‍ സ്വാഭാവികം.

മറ്റൊരു കാര്യം ആയുര്‍വേദത്തിന്റെ അടിസ്ഥാനതത്വങ്ങള്‍ ഭാരതീയ തത്വശാസ്ത്രവുമായി ബന്ധപ്പെട്ടതാണ്‌. തന്മൂലം അതിന്റെ അടിത്തറ കൂടി ഇതിന്‌ അത്യന്താപേക്ഷിതമാണ്‌.

(ചരകം വിമാനസ്ഥാനം നോക്കി എന്ന്‌
ഡോ സൂരജിന്റെ വാക്കുകള്‍ കണ്ടു. അതൊന്നു പഠിക്കുവാന്‍ ശ്രമിക്കുക. നോക്കുവാന്‍ തോന്നിയതു പോലും മുജ്ജന്മസുകൃതം കൊണ്ടാണ്‌ എന്നു ഞാന്‍ പറയും.)

ശ്ലോകങ്ങളില്‍ അര്‍ത്ഥങ്ങള്‍ എങ്ങനെ ഒക്കെ ഉള്‍ക്കൊള്ളിക്കുന്നു എന്നതും അന്യോന്യബന്ധവും വരാഹമിഹിരന്റെ ഹോരാശാസ്ത്രത്തിലെ ഒരു ശ്ലോകത്തിന്റെ ഒരു വരി ഉദാഹരണം കാണിച്ചു വെളിപ്പെടുത്തുവാന്‍ ശ്രമിക്കാം.

ഇവിടെ പറയുന്നത്‌ ഗര്‍ഭമുണ്ടാകാതിരിക്കുന്ന അവസ്ഥയെ പറ്റിയാണ്‌.

" കുജേന്ദുഹേതുപ്രതിമാസമാര്‍ത്തവം-----" എന്നു തൂറ്റങ്ങുന്ന ശ്ലോകം
ഇതിന്റെ ഒരര്‍ത്ഥം -
കുജഃ + ഇന്ദു + ഹേതു+ പ്രതിമാസം + ആര്‍ത്തവം
കുജന്‍ , ഇന്ദു ഇവ ഹേതു ആയി മാസം തോറും ആര്‍ത്തവം ഉണ്ടാകുന്നു.
ജ്യോതിശ്ശാസ്ത്രവുമായി ബന്ധപ്പെടുത്തിയുള്ള പ്രസ്താവനയാണിത്‌. അതായത്‌ ചൊവ്വഗ്രഹവും ചന്ദ്രനും ആര്‍ത്തവത്തിന്റെ ഉല്‍പാദനത്തെ സ്വാധീനിക്കുന്നു എന്ന്‌ ജ്യോതിശ്ശാസ്ത്രം.

എന്നാല്‍ ഗ്രഹങ്ങള്‍ അനുകൂലമായതു കൊണ്ടു മാത്രം എല്ലാവര്‍ക്കും എപ്പോഴും ആര്‍ത്തവം ശരിയായി കാണുന്നില്ല - കാരണം ഓരോരുത്തരുടേയും ശാരീരിക അവസ്ഥകള്‍ക്കും അതില്‍ പ്രാധാന്യമുണ്ട്‌.

അല്ലെങ്കില്‍ യാതൊരുവര്‍ക്കും ആര്‍ത്തവതിന്‌ ക്രമക്കേടുകളുണ്ടാകുവാന്‍ പാടില്ല എന്നു വരും. അപ്പോല്‍ ഇതു തെറ്റാവില്ലേ?

അങ്ങനെ ശരീരികപ്രശ്നങ്ങള്‍ കൊണ്ട്‌ ഉണ്ടാകുന്ന ആര്‍ത്തവക്രമക്കേടുകളാണെങ്കില്‍ അതിന്‌ ചികില്‍സ വേണം - അതിന്‌ മരുന്നു കൊടുക്കണം. മരുന്നുകള്‍ കൊണ്ട്‌ ചികില്‍സിച്ചാല്‍ അപ്പോള്‍ ശരിയാകും. എന്തു മരുന്നാണ്‌?

കുജഃ എന്ന പദത്തിന്‌ അമരകോശം പറയുന്നത്‌
"അംഗാരകഃ കുജോ ഭൗമഃ" - അംഗാരകഃ, കുജഃ, ഭൗമഃ ഈ ശബ്ദങ്ങള്‍ തുല്ല്യാര്‍ത്ഥങ്ങളാണ്‌. ഇതിലേ
അംഗാരകഃ എന്ന ശബ്ദം അംഗാരവല്ലി എന്ന ഔഷധത്തിന്റെയും പേരണ്‌.

ചന്ദ്രന്റെ എല്ലാ പേരുകളും കര്‍പ്പൂരത്തിന്റെ പര്യായങ്ങളാണ്‌-
"ഘനസാരശ്ചന്ദ്രസംജ്ഞഃ" ഘനസാരം (കര്‍പൂരം) ചന്ദ്രന്റെ പേരുള്ളതാണ്‌.

ആയുര്‍വേദത്തില്‍
"അംഗാരവല്ലരീമൂലവല്‍ക്കലേന ശൃതം ജലം
ഈഷല്‍കര്‍പൂരസംയുകതം രജഃസാമ്യകരം പരം"

എന്നൊരു യോഗമുണ്ട്‌

അതായത്‌ അംഗാരവല്ലിയുടെ വേരിന്മേല്‍ തൊലി കഷായം വച്ച്‌ കര്‍പൂരം മേമ്പൊടിയാക്കി കൊടുക്കുന്നത്‌ രജോദോഷത്തില്‍ നല്ലതാണ്‌ അത്രെ.

ഇപ്പോള്‍ ചോദിക്കാം അങ്ങനെ ആണെങ്കില്‍ ആകെ ഈ ഒരു മരുന്നു മാത്രം മതിയല്ലൊ, ലോകത്തെല്ലാവര്‍ക്കും.

മതിയോ ? പോരാ. ഓരോ രോഗിക്കും ഓരോ അവസ്ഥയാകാം. ഒരാള്‍ക്കു കൊടുക്കുന്ന മരുന്ന്‌ മറ്റുള്ളവര്‍ക്ക്‌ ഫലിച്ചു എന്നു വരില്ല അവരില്‍ കാരണം വേറേ ആകാം അപ്പോഴെന്തു ചെയ്യും ഇതു തെറ്റല്ലേ?

അല്ല.

ഈ ശ്ലോകത്തിലെ പദങ്ങളെ പിരിച്ച രീതി ഒന്നു വ്യത്യാസപ്പെടുത്തുക-
ആദ്യം പിരിച്ചത്‌
കുജഃ + ഇന്ദു + ഹേതു + പ്രതിമാസം + ആര്‍ത്തവം എന്നായിരുന്നു

ഇപ്പോള്‍
കുജാ + ഇന്ദു + ഹേതു എന്നാക്കുന്നു. 'കുജാ' എന്നത്‌ സ്ത്രീലിംഗശബ്ദം - സീതാ എന്നര്‍ത്ഥം.

സീതയുടെ പേരുകളൊക്കെ തിപ്പലി എന്ന മരുന്നിന്റെ പേരാണ്‌

ആയുര്‍വേദത്തിലെ മറ്റൊരുയോഗമാണ്‌-

"ഉപകുല്ല്യാ രജഃ സിദ്ധം
ശീതം വാ ഫാണ്ടമേവ വാ
സകര്‍പൂരം പിബേദംബു
രജസ്സാമ്യായ മാത്രയാ"

തിപ്പലിപ്പൊടി കൊണ്ട്‌ ശീതകഷായമോ , ഫാണ്ടകഷായമോ ഉണ്ടാക്കി കര്‍പൂരം ചേര്‍ത്തു കുടിക്കുന്നതും രജോദോഷത്തിനു നല്ലതാണ്‌.
ഒന്നില്‍ കൂടുതല്‍ ഉദാഹരണം കാണിച്ചതു കൊണ്ട്‌- അവസ്ഥാനുസരണം രോഗീപരീക്ഷചെയ്ത്‌ അനുസൃതമായ യോഗം വേണം ഉപയോഗിക്കുവാന്‍ എന്ന്‌ വിധി.
അപ്രകാരം ഗ്രഹങ്ങളുടെ ആനുകൂല്യത്താലോ, മരുന്നു സേവയാലോ എങ്ങനെ ആയാലും രജസ്സു ശുദ്ധമായി എന്ന്‌ അറിയുവാന്‍ രജസ്സിന്റെ ലക്ഷണം-
രജസ്സില്‍ സ്രവിക്കുന്ന രക്തത്തിന്റെ വര്‍ണ്ണം അരുണവര്‍ണ്ണമാണെന്നു പറയുന്നു-

പദങ്ങളെ ഇനിയും വേറൊരു തരത്തി പിരിക്കുക-
കുജഃ+ ഇന്ദുഹേതു+ പ്രതിമാ + സമാ + ആര്‍ത്തവം
എന്ന്‌
അതായത്‌ ഉദിച്ചുയരുന്ന ഇന്ദുഹേതു(സൂര്യന്‍) വിന്റെ പോലെ യുള്ളതായിരിക്കും സമയായ- തകരാറിലാത്ത ആര്‍ത്തവം

ഇതേപോലെ വിശദമായ അര്‍ത്ഥങ്ങള്‍ ഉള്‍കൊള്ളിച്ചവയാണ്‌ ആയുര്‍വേദത്തിലേ ശ്ലോകങ്ങള്‍. അവയെ മനസ്സിലാക്കുവാന്‍ പഠിക്കുന്നത്‌ ഗുരുകുലസമ്പ്രദായത്തില്‍ ഒക്കെയായിരിക്കും സാധിക്കുക.

എനിക്ക്‌ ഈ തരത്തിലുള്ള അല്‍പം അറിവു കിട്ടിയത്‌ ഞങ്ങള്‍ പഠിച്ച കാലത്ത്‌ സംസ്കൃത പണ്ഡിതന്മാര്‍ ഞങ്ങള്‍ക്ക്‌ അദ്ധ്യാപകരായുണ്ടായിരുന്നതുകൊണ്ടാണ്‌. ആ സാധ്യത മനസ്സിലാക്കി അത്ഭുതപെട്ടിരിക്കുന്നവരാണ്‌ ഞങ്ങള്‍.

ഇപ്പോള്‍ എല്ലാം ഡിഗ്രിക്കാരല്ലേ പഠിപ്പിക്കുന്നത്‌

ആയുര്‍വേദം പഠിക്കാത്ത ആളുകള്‍ അതിനെ വിമര്‍ശിക്കുന്നതിനെകുറിച്ച്‌ ഇനി കൂടുതല്‍ എഴുതുന്നില്ല. കാരണം എത്ര എഴുതിയാലും, അവരുടെ ഉദ്ദേശം അറിയുക എന്നുള്ളതല്ലല്ലൊ.

അവനവന്‌ വിവരമില്ലാത്ത വിഷയത്തെ പഠിക്കുവാന്‍ ശ്രമിക്കുന്നത്‌ നല്ലത്‌ , പക്ഷെ വിമര്‍ശനം മാത്രം നടത്തുന്നത്‌ -- ബാക്കി ഞാന്‍ പറയുന്നില്ല